�srael ve Filistin�de k�lt�r-sanat...

Ortado�uda ipler iyice birbirine kar���rken, Filistin ve Israel�deki k�lt�r ve sanat ya�am�n�n, k�lt�rel koruman�n ne merkezde oldu�u da ayr� bir merak konusu...

Avrupa Birli�i�nin 26 Avrupa �lkesi ile Israel�den olu�an ve bir �Avrupa K�lt�r Miras� A�� kurmay� ama�layan �Cultivate Europe� projesinin alt ba�l���; �Cultivate Israel� web sitesine bak�lacak olursa, Israel�in bu konuda hi� bir sorunu yokmu� gibi g�r�n�yor. Sitenin giri�inde ��srael, yaln�z bili�im teknolojilerinde de�il, k�lt�r miras� alan�nda da d�nyaya �ok �ey sunuyor� deniliyor. �srael�in, A.B.�nin 5. �er�eve Program� kapsam�nda kat�ld��� programlardan yaln�zca biri olan �Cultivate Israel� ile �unlar ama�lan�yor:

A.B. �Bilgi Toplumu Teknolojileri� program� i�inde �srael k�lt�r miras� kurumlar�n�n bilinirli�ini art�rmak ve kat�l�m�n ba�ar�s� i�in �al��mak,

M�zeler, an�tlar kurumlar�, k�t�phaneler, ar�ivler ve galerilerden olu�an Avrupa k�lt�r miras� a��n�n bir par�as� olmak (Israel�in 200�e yak�n m�zesi var) ,

Israel�deki pek �ok �nemli k�lt�r miras� kurumu ve �ren yerini Avrupa�daki etkinliklerle ilinitilendirmek,

�Bilgi G�nleri�, elektronik bilgi servisleri gibi ara�larla AB�nin �Bilgi Toplumu Teknolojileri� program�na sunulmu� tekliflerin kalite ve say�s�n� y�kseltmek.

K�lt�r ile teknolojinin bu i�birli�i �srael toplumunu daha �incelmi�� d�zeylere ta��yor. �rne�in ge�ti�imiz Mart ay�n�, �lkenin ilk �yarat�c� �evrebilim� ve �eko-turizm� merkezi Lotan�da ku� g�zlemeye hasretmi�ler...

�b�r tarafa gelince... Filistin�in sayfiyesi ve �k�lt�r �ehri� Ramallah��n web sitesi, daha �ok �gelecek zaman� kipiyle konu�uyor. �Pek �ok k�lt�r sanat merkezinin Israel i�gali alt�ndayken yokedildi�i, �ehrin hem altyap�, hem k�lt�r ya�am� a��s�ndan her seferinde yeniden in�a edilmek zorunda kal�nd��� vurgulanan siteden, sadece bir tek ba�lant� veriliyor, Filistin K�lt�r Bakanl���n�n kurdu�u: �Sakakini K�lt�r Merkezi�...

Sakin bir m�zikle a��lan sitede El Aksa�dan sonra haz�rlanm�� �100 �ehit 100 Ya�am� ve 1998�de 50. y�ld�n�m� ya�anan �Nakba� (K�yamet) ba�l�kl� sergiler, G�rsel Sanatlar, Edebiyat, �Filistinli k�lt�rel kimli�i�ni i�leyecek uzun vadeli etkinlikler ve Mart ay� program� yer al�yor. Filistinliler de Mart ay�nda �Sinema ve Foto�rafta Kad�n� konulu 3-5 film g�sterisi yapm��lar... (Bu yaz� gazeteye yollan�rken, evinde mahsur kalan bu Merkez'in M�diresi'nin yazd��� ve "Indymedia"da yay�nlanan �a�r� internet'te bir e-posta zinciri halinde dola��ma ��km��t�...)

Bir de d�n�p, UNESCO�nun web sitesine, �Silahli �at��ma Halinde K�lt�r Varl�klar�n�n Korunmasina Dair Sozlesme ve Ekleri�nin bulundu�u sayfaya bakal�m:

�Ya�amlar kayboluyor� Aileler g��menlere d�n���yor� �ocuklar sakatlan�yor� An�tlar� ni�in korumal�? Birg�n �at��malar bitecek� Birg�n insanlar kendi evlerine d�necek� Par�alanm�� ya�amlar yeniden bir araya gelecek� K�lt�r miras� kimli�i yans�t�r. Onun korunmas� da��lm�� toplumlar�n ve kimliklerinin yeniden kurulmas�na, onlar�n ge�mi�lerinin ve geleceklerinin birbirine eklemlenmesine yard�m edecek��

�n�allah!


Yay�n: 4 Nisan 2002, Milliyet K�lt�r ve Sanat Eki

---