Art and culture resources on the web... By Avniye TANSUG

Sal�, Mart 26, 2002

Bir kesi�im: Radyo � �nternet




Bir kamusal alan olarak ya�ama girdi�inde, radyo bir devrim olarak nitelendirilmi�ti. �nternet ise bug�ne kadar hayat�m�za giren ileti�im ara�lar�n�n i�inde en geli�mi� etkile�im olanaklar�n� sunan� ku�kusuz... Radyo ile internet�in kesi�im noktalar�n� bu ba�lamda irdeleyen harika bir kaynak var; �Cogito�nun ��nternet; ���nc� Devrim?� ba�l�kl� son say�s�nda , Mick Underwood�un �Kamusal Alan Olarak �nternet� makalesi. �Cogito�nun t�m say�lar�na internet�ten ula��labiliyor, ancak, Mehmet K���k��n �evirisiyle yay�nlanan bu yaz� hen�z ta��nmam��. (Bu arada Yap� Kredi Yay�nlar�n�n son zamanlarda internet�teki izd���m�nde ge�en y�llara oranla �olumlu-�tesi� bir geli�me ya�and���n�, yaln�z Cogito�nun de�il, yay�nlar�n t�m�n�n , YK K�lt�r Sanat��n , �Kitap-l�k� �n , �4.Kat��n , �Sanat D�nyam�z��n da "ula��labilir" k�l�nd���n� belirtmekte yarar var...)

Underwood, s�zkonusu makalede, radyo ve di�er kitle ileti�im ara�lar� ile k�yaslad��� internet�i di�erlerinden ay�rdeden en �nemli �zelli�in, her konuda �kendi duyarl���n� dile getirme olana�� oldu�unu ileri s�r�yor.

�... Ayr�ca, Internet�in demokratik toplumlara sunabilece�i potansiyel olanaklar hakk�ndaki bu kapsaml� ve bazen �at��mal� g�r��ler, bana �yle geliyor ki, savunulmaya, kampanyalar d�zenlemeye, b�y�k medya �irketlerinin ve h�k�metin m�dahalesine kar�� sahip ��kmaya de�er....� diyen Underwood, ABD Anayasas�n�n ilk ek maddesiyle koruma alt�nda bulunan �d���nceyi a��klama �zg�rl���n�n alt�n� �iziyor...

Sonu�ta bir �metin� olan anayasa i�inde neyin nerede yer ald��� da �nemli ve bu ba�lamda s�z�ge�en Anayasa�da bu �zg�rl���n �en ba�ta� yer almas�n�n, bununla verilen �st� �rt�l� mesaj�n �nemi b�y�k. Peki, zaman�nda bu Anayasa haz�rlan�rken, �bizim� de pay�m�z oldu�unu duymu� muydunuz? Bu Anayasay� kaleme alan Alexander Hamilton�un, son kullan�c�s�n�n �bizler� oldu�u Anadolu uygarl�klar�ndan nas�l esinlediklerini anlatan metinleri y�netimbilimci Kutlu Merih, "Likyanet" sitesine koymu�.

D���nmeye de�er, �yle de�il mi?

�yleyse, i�te tam bunun i�in kurulmu� bir site: A��k Radyo�nun A��k Site�si! �K�inatta uygarl�k kurabilecek kadar y�ksek zek� d�zeyine sahip olan tek t�r�n, gezegeni, hayat�, ve - tabi� - kendisini de ortadan kald�racak kadar budala olmad���n� ispat etmek i�in d���nmek, t�r�m�z�n biyolojik bir �hata� olmad���n� ispat etmek i�in d���nmek... Belki de hi�bir zaman �imdiki kadar d���n�p ta��nmaya ihtiyac�m�z olmam��t�...�

Yay�n: 21 Mart 2002, Milliyet K�lt�r ve Sanat Eki


Cuma, Mart 15, 2002

Portakal Ailesi ve �Yeni Sayfa�



�� ku�akt�r T�rkiye'nin sanat ve k�lt�r hayat�na katk�larda bulunan bir aile: Portakal Ailesi... 1881'de do�an, Kapal��ar��'da antikac�l�k yapan Yervant Portakal. 1915'te do�an, antikac�l�k ve m�zayedecilik mesle�ini babas�ndan devralan Aret Portakal ve 1946�da do�an, y�ksek ��renimini psikoloji alan�nda yapan,1964'ten ba�layarak baba mesle�ini benimseyip, 1973'te kendi ma�azas�n� a�an, sonra da Portakal Sanat ve K�lt�r Evi'ni kuran Raffi Portakal... Raffi Portakal, Sak�p Sabanc�'n�n Hat Eserleri Koleksiyonu'nun olu�mas�n� sa�layan ve New York Metropolitan Sanat M�zesi'nde d�zenlenen "Alt�n Harfler: Sak�p Sabanc� Koleksiyonu'ndan Osmanl� Hat Eserleri" sergisinin de sanat dan��manl���n� �stlenen ki�i. Portakal Sanat ve K�lt�r Evi, 1996�dan bu yana �P Sanat K�lt�r Antika Dergisi�ni yay�ml�yor. Celal �ster�in yay�n y�netiminde ve �� ayda bir yay�mlanmakta olan �P� dergisi, 1999�danberi y�lda iki kez �ngilizce olarak da ��k�yor. Raffi Portakal, toplumsal sorumluluk katk�lar�na son y�llarda ��k bir yenilik daha eklemi�ti: �P Kitapl���. Genellikle kendi alan�na giren konularda haz�rlanan bir kitab� dostlar�na yeni y�l arma�an� olarak g�ndermekle ba�latt��� bu giri�im, yava� yava� ilgin� bir kitapl��a d�n���yor. �Antikac�lar�n Piri� (Behrman), Demir �zl�den �Paris G�ncesi�, Ferit Edg�den �Da� �iirleri�, Ahmet Erol�un �Y�k�ld�k Ey �stanbul� kitaplar�ndan sonra, bu y�l Elif G�kteke �evirisiyle, Mich�le Haddad��n bu kitap�Halil �erif Pa�a, Bir �nsan Bir Koleksiyoncu� kitab�... Bu Pa�a, hani �u Enis Batur�un toplat�lan kitab� �Elma�daki resim tutkunu Osmanl� pa�as�. Sanat tarih�isi Frans�z Haddad, bu kitapta Halil �erif Pa�a�y� g�n �����na ��kar�yor. Bu pazar g�n� �stanbul�da yapaca�� �ilkbahar m�zayedesi�ndeki eserler de dahil olmak �zere, Raffi Portakal��n k�lt�r ve sanat hayat�m�za katk�lar�n�n t�m� internet�te...

Bitirmeden, bir iyi, bir k�t� haber...

�nce k�t�s�; d�n sahaf.com�a girdi�imde ana sayfada kar��la�t���m �T�m m��teri veritaban�, yaz�l�m� ve grafik tasar�m� ile birlikte sat�l�kt�r� yaz�s� ... �yi haber; ge�en y�l teknik altyap� ba�lam�nda iddial� bir bi�imde yay�na giren �Yeni Sayfa� kitap sitesinin ilk ya�g�n�n� sa� salim �idrak edebilmesi� ... Yeni Sayfa�n�n �Edebiyat Penceresi� sayfas�nda, yaz� yazmay� sevenler i�in de ilgin� olanaklar var; Feridun Anda� y�netimindeki �Edebiyat Okulu� gibi... Hararetle tavsiye edilir!


Yay�n: 14 Mart 2002, Milliyet K�lt�r ve Sanat Eki



�Ta��nan Vapurlar�dan �Hayalet Gemi�ye...




Ay�e Erkmen'in, gemilere bindirdi�i �� yolcu vapurunu, Frankfurt'a ta��y�p, sonra da onlara Main nehrinin iki k�y�s� aras�nda yolcu ta��tt��� �Ta��nan Vapurlar� projesini duymu�sunuzdur... �Deutsche Bank��n destekledi�i �Moment-Art� g�ncel sanat etkinli�inin ilki olan bu yerle�tirme projesi, kataloglarla �esasl� bir bi�imde� belgelenmi�ti. Projenin web sitesinde ise bir video film dahil, konu en ince ayr�nt�lar�na kadar yer al�yor. Projenin videosu

Erkmen, kaptanlar ve ekipleriyle birlikte ta��d��� vapurlar� d�rd�nc� kente eklemlerken, i�in i�ine katt��� �yolcular�� da, kentteki di�er sanat etkinlikleriyle etkile�im i�ine sokmay� ama�lad���n� s�yl�yordu. Yolcular bir konuda daha i�e yarad�lar! Bilet �creti olarak toplanan 42.000 Euro, Amazon b�lgesinde ekolojik tar�m y�ntemlerini yayg�nla�t�rmak amac�yla kullan�lan bir ara�t�rma gemisine ba���land�.

Bilindi�i gibi, organik tar�m �r�nlerine d�n�� konusunda Avrupa ba�� �ekiyor.
�Farkl� yemek yeme bi�imleri zenginlerle yoksullar arasinda neredeyse biyolojik bir farka i�aret eder olmu�tur... Pahal�, ayr�nt�l� bir bi�imde haz�rlanan ve y�ksek bir damak zevkine hitap eden yiyecekler soylular�n midesine lay�kken, basit ve s�radan yiyecekler ise k�yl�lerin midesine g�redir.�

Zeynep Direk�in, �Hayalet Gemi�ye yazd���, orta�a� Avrupas� ile do�u toplumlar�n�n yemek yakla��mlar�n� irdeledi�i �Yemek� ba�l�kl� yaz�dan al�nan yukar�daki ayr�m, �imdi art�k �organik tar�m� d�zlemine ta��nm�� durumda. Basit, ama �organik� yiyecekleri art�k �geli�mi�ler� t�ketiyor... Avrupa�da organik tar�m �r�nlerinin tercih edilmesi i�in daha ilk ve orta��retim y�llar�nda ��rencilere kampanyalar d�zenleniyor. Dar�s�, bizim Anadolu topraklar�nda geli�tirilebilecek organik tar�m projelerinin ba��na...

Bu arada, daha �nce tan��mad� iseniz, ve zaman�n�z darsa, farkl� disiplinlerden gelen yazarlar taraf�ndan olu�turulan Hayalet Gemi�nin web sitesine sak�n girmeyin! :) ���k�lmas� zor � bir yer ��nk�... �Eski Limanlar� ad� verilen ar�iv b�l�m�nde �...dip, par�a/b�t�n, di�i, sonsuz, yemek, k�t�, tuzak, esaret, d�nmek, kader, r�ya, hayvan, b�y�mek, h�z, makina, denge, temas, kay�t...� gibi kavramlar�n se�ildi�i eski say�lardaki yaz�lar�n b�y�k b�l�m�ne ula��labiliyor. Hayalet Gemi, �Teknofil� taraf�ndan ��kar�l�yor. �M�rettebat�ta kendilerini �tayfa� olarak nitelendirenler i�inde alanlar�n�n ustas� tan�nm�� isimler var. �Halatlar� sayfas�nda ise ileride de�inece�imiz daha ba�ka projelere �halat at�l�yor�...


Not: Ay�e Erkmen'in Shipped Ships �al��mas� dolay�s�yla bas�lan katalogta Say�n Aykut K�ksal'�n, Almanca ve �ngilizce �evirileriyle yer alan metni i�in bkz. YKY- "Sanat D�nyam�z", "Main Nehrinde 'Yer'in Ge�ici D�n���m�"...


Yay�n: 7 Mart 2002, Milliyet K�lt�r ve Sanat Eki

Akal Atilla ve baz� iyi �eyler...




�Milliyet Sanat Dergisi tam 28 y�ld�r yay�nlan�yor... Bu derginin kalbimde �zel bir yeri oldu�unu itiraf etmeliyim. Ben, iyi bir edit�r�n -Akal Atilla- bir yazar� nas�l kam��lay�p, �retken hale getirece�ini ondan ��rendim. Akal'�n y�reklendirmeleri ile uzunca bir s�re d�nyan�n �te yan�nda karl� bir kentten bu dergiye yaz�lar g�ndermenin ve en iyi �ekilde de�erlendirildi�ini g�rmenin k�vanc�n� ya�ad�m. Milliyet Sanat'a ve �teki sanat dergilerine en fazla ihtiyac�m�z olan bir d�nemden ge�ti�imize inan�yorum... ...Beni derginin reklam�n� yapmakla su�layacaklara, �smet �n�n�'den esinlenerek �unu diyorum: Bir �lkede iyi �eylerin reklam�n� yapanlar, k�t� �eylerin reklam�n� yapanlar kadar cesur de�ilse o �lke iflah olmaz!�

Bu s�zleri 4 �ubat 2001 tarihli Radikal gazetesinde yani Akal Atilla aram�zdan ayr�lmadan bir y�l �nce Haluk �ahin yazm��. Ona kar�� duyduklar�n�, iyi ki de o ya�arken belirtmi�. Ge�ti�imiz Cuma (8 �ubat 2002) onu u�urlad�ktan sonra, bu yaz�ya eklemek i�in web�de ondan izler arad�m... O ya�arken yaz�lm�� yukar�daki sat�rlar gibi. Atilla, kendisini geri planda tutmaya �ok �zen g�sterdi�inden olacak, pek iz bulamad�m. Sonra ard�ndan yaz�lanlar� ve yaz�lacaklar� da bir yerde toplay�p, �ok sevdi�i k�z� gazeteci Eser Atilla�ya iletmek akl�ma geldi. Bu ama�la bir �Akal Atilla Defteri� a�t�m. Dostlar� ya da eskiden beri Milliyet Sanat Dergisi�ne ya�am�nda yer a�anlar, bu deftere -bulunduklar� yerden- yazabilirler.

Bitirmeden, �ahin�in yukar�daki son c�mlesinden de esinlenerek, baz� �iyi �eyler� duyuray�m...

  • Bir s�redir ara verdi�i internet yay�n�n� tekrar ba�latan �g�rsel sanat dergisi�. B�lent Ak�ahin ve �zkan Ero�lu�nun sorumlulu�undaki derginin bu say�s�nda yer alan yaz�lardan baz�lar�: �Figen �n�var 'la G�r��me�, �Serdar Turgut ve T�rkiye �zerinde Dola�an Tehdit�, �Bedri Baykam Sergisi�, �Anais M. Martin'den ��izgilim�...

  • �yelerini, yay�nlar�n� ve derne�i tan�tan, camia ile ilgili en son etkinlikler, yar��ma duyurular� ile ilgili haberler veren ve bir de �yelik formu bulunduran; �Edebiyat��lar Derne�i� sitesi �

  • Kendisini ve i�lerini tan�t�rken, internet�i ba�ar�yla kullanma �rne�i: Ressam Nilg�n Yonter Ercanturk��n sitesi...

  • Ve son olarak bug�n�n (14 �ubat ) �anlam ve �nemini�! per�inlemek isteyenler i�in bir arma�an �nerisi: �7 A�a� .


  • Yay�n: 14 �ubat 2002, Milliyet K�lt�r ve Sanat Eki

    Pazartesi, Mart 11, 2002

    �Birinci Mevki �nternet� i�in...




    Tart��malar s�redursun, art�k ya�lanan, haylice de �l�mpenle�en� bu internetin �birinci mevki� olan� geliyor: �Internet-II! ABD�de kurulan bir konsorsiyum , �nternet-II ile bilimsel ara�t�rma topluluklar�n�n birbirleriyle daha etkin bir a� olu�turabilmesini, devrim yaratacak internet uygulamalar�n�, yeni hizmet ve uygulamalar�n daha geni� bir internet cemaat�na daha h�zl� aktar�lmas�n� m�mk�n k�lmay� ama�l�yor.

    �cretli olacak �nternet-II projesine Avrupa�dan �imdiden kat�lan �yeler aras�nda Yunanistan dahil, Balkan �lkelerinin say�ca �oklu�u dikkat �ekici. T�rkiye listede g�z�km�yor, ancak 1994�de kurulmu�, Avrupa TERENA a��na dahil �ULAKB�M� ile dolayl� bir bi�imde yer al�yor. Sitesine bakt���n�zda, 2001 plan�n� hen�z yenilemedi�i g�r�len TERENA, toplant�lar�ndan birini ge�en y�l May�s ay�nda Antalya�da yapm��. ULAKB�M� den ula��labilen canl� yay�n kay�tlar�ndan anla��ld��� kadar�yla, bu toplant�da Avrupal�lar, daha �ok Balkan �lkelerini dert edinmi�ler. �GTRN� (Global Terabit Research Network ) konsorsiyumu da, ikinci ku�ak internet projesine d�nyan�n geri kalan�n� a�amal� olarak dahil etmeye �al���yor. T�rkiye�nin ilk elektronik kitap portali �Alt Kitap�da da �nternet-II hakk�nda ilgin� bir yorum var.

    Buraya kadar� konunun daha �ok �yukar�dan a�a��ya� politikalar�n� ve teknik altyap� sorunlar�n� ilgilendiriyor. ��in bir de �i�inin doldurulmas� boyutu var ki, buras� hepimizi ilgilendiriyor i�te. O da, her ne kadar kullan�c�lar� �ncelikle ara�t�rma kurumlar� olacaksa da, bu ayr�cal�kl� a��n yar�nki �bireysel kullan�c�lar�n� bug�nden haz�rlamak i�in yap�lan yayg�n �al��malar...

    �ThinkQuest� (�D���n-Ara�t�r�) a�� bunlardan biri. Bu a�, �zellikle �ocuklar, gen�ler, e�itimciler, anne-babalar, akademisyenler, sanat��lar, web giri�imci ve tasar�mc�lar�na -�imdilik �cretsiz olarak- a��k. Sitede �Programlar�, �Bilgi� ve �K�t�phaneler� diye �� alt b�l�m var. �K�t�phaneler�de 5000�in �zerinde kaynak adresi i�eren ve d�nya �ap�nda kat�l�mla olu�turulmu� bir web ara�t�rma merkezi yer al�yor. �Programlar� aras�nda �Gelece�i D��lemek� ba�l�kl� projeler, �e�itli �lkelerin kendi �D���n-Ara�t�r� a�lar�, �Yar�n�n ��retmenlerini Haz�rlama� giri�imi ve ilki 18 Mart 2002�de ba�layacak �� yar��ma dikkati �ekiyor. Ama�, bilgi �retme ve i�lemeyi bir ya�am bi�imi haline getirmek . Yar��malar her �lkeye ve her bireye a��k. Kat�lanlar ya da �Birinci Mevki�de yer ay�rtanlar� aras�nda Arabistan, Slovenya, Estonya, Burundi de var... Haydi!


    Yay�n: 28 �ubat 2002, Per�embe, Milliyet K�lt�r Sanat Eki