Art and culture resources on the web... By Avniye TANSUG

Per�embe, �ubat 27, 2003

K�lt�r Bakanl���'n�n web sitesi hakk�nda...



Serdar Devrim'in, 27 �ubat 2003 tarihli "H�rriyetim"deki yaz�s�:

K�lt�r Bakanl���ndan bir imzas�z yaz� geldi



K�lt�r Bakanl���n�n sitesindeki (kultur.gov.tr) Frans�zca b�l�m� tenkit ettim, hay�r tiye ald�m. Site k�t�, se�ilen konular k�t�, konular�n i�leni�i k�t�, kullan�lan Frans�zca k�t�... �rnek olarak Kanun� Sultan S�leyman maddesini verdim, �L� Kanun� diye bir yaz�yla. K�lt�r Bakanl���ndan bir cevap geldi, daha do�rusu Bilgi ��lem Merkezi�nden. �MZASIZ yaz�lar� bakmadan ��pe atar�m, yaz��man�n da bir asgar� nezaket kural� vard�r. Ama bu �MZASIZ yaz�n�n geldi�i yer bir bakanl�k, K�LT�R Bakanl���. Cevaps�z b�rakmak mukabele etmek gibi olurdu, bana yak��maz.

Gelen �MZASIZ yaz�dan bir iki al�nt� yapay�m �nce.

(1) Padi�ahlar�n isim listesinde Kanun� Sultan S�leyman diye yazm��s�n�z, Frans�zlar anlas�n istiyorsan�z �Soliman le Magnifique� demek gerekir, demi�tim.

Gelen cevap : �Burada s�z konusu padi�ah�n ad� Kanun� Sultan S�leyman olup... bir �zel ismin herhangi bir dile �evrilmesi m�mk�n olmad��� gibi...�

Ben size Avicenne desem, kim oldu�unu anlar m�s�n�z? Ya Tamerlan, Ma�monide, yahut Zarathoustra ?

Halbuki �bni Sina�y� tan�rs�n�z de�il mi? Timur�u da, �bn Meybun bin Ubeydullah'� da, Zerd��t�� de herhalde.

Zaten, adet yerini bulsun diye bana itiraz etmi�siniz ama, giri� b�l�m�ndeki Kanun� Sultan S�leyman ad�n�n yan�na da, �akt�rmadan, Soliman le Magnifique diye ekleyivermi�siniz, ben yazd�ktan sonra.

Art�k tek tek s�ylememe gerek kalmas�n, di�erlerini de siz d�zeltiverin bari. Mesela Mehmet II�nin yan�na bir �Mehmed le Conqu�rant� ekleseniz iyi olur.

Ama, bilgi i�lem merkezinin hakk�n� da vermek laz�m, Kanun� biyografisini s�ratle elden ge�irmi�ler, Frans�zca�s�n� da biraz iyile�tirmi�ler.

Mesela hayat hikayesinin sonundaki, ele�tirdi�im, �Kahraman, kesin kararl�, kuvvetli bir ki�ilikti ve �evresindekileri mutlu eden bir �ansla Tanr� taraf�ndan kutsanm��t�. ��k sar�klar takard�. Zaman�nda ba�kentte bir�ok sar�k d�kkan� a��ld� sa�mal��� at�lm��, yerine daha mant�kl� bir c�mle gelmi�.

Ayr�ca Kanun�nin �k���k ve yass� burnu� da bu arada �kal�n, kaba� haline gelmi� ki, biraz daha gayret etseler �kemerli burun� laf�n� bulacaklar demek ki. (Son d�zeltmeleri kim yapt�ysa - belli ki Frans�zcas� daha iyi - s�zl�kte �aquilin� diye bir kelime bulacakt�r. Aray�p da bulamad��� �kartal burun�un Frans�zcas� budur: �Nez aquilin.�)

Not : Osmanl� �mparatorlu�u�nun Frans�zcas� �Ottoman Empire� de�ildir, bu �ngilizce�dir. Frans�zcas� �L�Empire Ottoman�d�r... Hani eliniz de�mi�ken...
*
(2) �Budin� diye yazm��s�n�z, Frans�zlar bunun neresi oldu�unu bilmez, demi�im.
Verilen cevap : �D�nyada genel k�lt�r� olan herkesin Paris�i bildi�i gibi biraz tarih ve co�rafya bilgisine sahip bir Frans�z�da (�da�y� ayr� yazmak gerekirdi ya, neyse) Budin�i bilir.�
Bilmez! Nas�l �biraz tarih ve co�rafya bilgisine sahip olan bir T�rk�, e�er Frans�zca ve Ha�l� Seferleri tarihini bilmiyorsa, Saint-Jean-d�Acre��n Akka oldu�unu bilemezse...

�imdi �biraz tarih ve co�rafya bilgisine sahip� bir Frans�z�a Hanbal�k desem bilir mi zannediyorsunuz Hunlar��n Pekin�e verdi�i isim oldu�unu?
Ayr�ca, ben tenkit ettim diye, Kanun� maddesindeki Budin�i �Boudin� yapmak da sizi kurtarmaz. Tamam Frans�zca�da �u� sesi �ou� yaz�l�r ama, �boudin� diye ba��rsak ve kandan yap�lan korkun� bir yeme�e derler, bir de argoda ��i�man aptal� demektir bu.

�Kanun� �i�man aptal� ele ge�irdi� c�mlesi �biraz tarih ve co�rafya bilgisine sahip� Frans�z i�in epey e�lenceli olacakt�r, eminim.
*
G�l�yorum ama verdikleri cevab�n alt�na imza atamayan insanlar benim muhatab�m de�il.

Bakan Bey�den bir ricam var:

K�lt�r Bakanl��� sitesindeki Frans�zca bilgiler bir rezalet. Konu se�imi korkun�. (Ayr� bir yaz�da �rnekler verece�im.) Konular�n i�leni�i facia. Frans�zca felaket.

Tenkit yaz�mdan sonra, mesela, Kanun� maddesi epey d�zeltilmi�.

�al��anlar�n�z�n �hatalar�m�z� g�rd�k, d�zeltiyoruz� diyemeyece�i anla��ld�. Zaten �yle bir beklentim de yok.

Ama ben Frans�zlar�� iyi bilirim. Sitenizi okuyanlar ya �ok g�lecekler ya da T�rkiye�yi ilk�a�da ya�ayan bir toplum zannedeceklerdir.

Maksad�n�z�n bu olmad���na eminim.

*

Bana gelen �MZASIZ yaz�da denmi� ki: �Bizim amac�m�z Bakanl���m�z WEB Sitesi arac�l��� ile T�rkiye�yi k�lt�rel, tarih� ve sanatsal ��elerini �n planda tutarak t�m d�nyaya tan�tmakt�r.�

Ayr� bir yaz�da, WEB sitenizin �k�lt�rel, tarihi ve sanatsal ��elerini �n planda tutarak� Frans�zca konu�an d�nyaya NASIL B�R T�RK�YE tan�tt���ndan �rnekler de verece�im.

Serdar DEVR�M
Gazeteci
H�rriyet - H�rriyetim


* * *
Dipnot : Bir okurum da soruyor bu arada : �Hadi �eviri hatas� falan der Kanuni olay�n� anlayabiliriz ama K�lt�r Bakanl��� sitesinin �ngilizce sayfalar�nda sat�lan T�rk�e kitab� hangi yabanc� al�r, bunu l�tfen a��klayabilir misiniz?�
Kolay, a��klar�m : Nas�l �D�nyada genel k�lt�r� olan herkesin Paris�i bildi�i gibi biraz tarih ve co�rafya bilgisine sahip bir Frans�z da Budin�i bilir� ise, �biraz tarih ve co�rafya bilgisine sahip bir �ngiliz de� T�rk�e kitab� okuyuversin...



"K�ral�n elbisesi" bab�nda g�zel bir yaz� �rne�i...


0 Comments:

Yorum G�nder

<< Home